Luật 105/2016/QH13

Luật Dược 105/2016/QH13 còn hiệu lực: bảo quản vắc xin, thu hồi thuốc, cảnh giác dược

Đăng ngày Ban biên tập quanlytiemchung.comChịu trách nhiệm nội dung: DS. Nguyễn Đăng Điệp

Số hiệu
105/2016/QH13
Loại văn bản
Luật
Cơ quan ban hành
Quốc hội
Ngày ban hành
06/04/2016
Ngày hiệu lực
01/01/2017
Tình trạng
Còn hiệu lực

Luật Dược 105/2016/QH13 (đã sửa đổi đến Luật Phòng bệnh 114/2025/QH15) quy định bảo quản, thu hồi thuốc và cảnh giác dược. Tóm tắt và checklist cho phòng tiêm chủng.

Luật Dược là văn bản gốc mà gần như mọi quy định về thuốc và vắc xin ở Việt Nam dựa vào. Phòng tiêm chủng không nhập khẩu hay sản xuất vắc xin, nhưng vẫn nhận, bảo quản, cấp phát và sử dụng vắc xin, nên nhiều điều của Luật này áp thẳng lên công việc hằng ngày của bạn. Bài này đọc theo văn bản hợp nhất số 76/VBHN-VPQH đăng trên chinhphu.vn, đối chiếu số hiệu, ngày ban hành và các lần sửa đổi ghi ngay đầu văn bản.

Tình trạng hiệu lực (kiểm ngày 13/11/2026): còn hiệu lực từ 01/01/2017, đã được sửa đổi bởi các luật 28/2018/QH14, 44/2024/QH15, 112/2025/QH15, 114/2025/QH15 và 143/2025/QH15 (theo Văn bản hợp nhất 76/VBHN-VPQH); chưa thấy luật nào thay thế.

Các điều của Luật Dược phòng tiêm chủng cần nắm
Các điều của Luật Dược phòng tiêm chủng cần nắm

Tóm tắt văn bản

  • Số hiệu: 105/2016/QH13. Loại: Luật, do Quốc hội ban hành ngày 06/4/2016, có hiệu lực từ 01/01/2017.
  • Các lần sửa đổi, bổ sung được văn bản hợp nhất liệt kê: Luật 28/2018/QH14 (hiệu lực 01/01/2019), Luật 44/2024/QH15 ngày 21/11/2024 (hiệu lực 01/7/2025), Luật Quy hoạch 112/2025/QH15 (hiệu lực 01/3/2026), Luật Phòng bệnh 114/2025/QH15 (hiệu lực 01/7/2026) và Luật Đầu tư 143/2025/QH15 (hiệu lực 01/3/2026).
  • Điều 2 định nghĩa thuốc gồm cả vắc xin và sinh phẩm. Vắc xin là thuốc chứa kháng nguyên giúp cơ thể có đáp ứng miễn dịch, dùng để phòng bệnh, chữa bệnh. Nghĩa là vắc xin chịu mọi quy định chung về thuốc, từ nhãn, lưu hành, bảo quản đến thu hồi.

Phạm vi áp dụng

Điều 1 cho biết Luật điều chỉnh nhiều nội dung, trong đó có đăng ký, lưu hành, thu hồi thuốc, thông tin thuốc, cảnh giác dược và quản lý thuốc trong cơ sở khám bệnh, chữa bệnh. Phòng tiêm chủng tư nhân hoạt động theo giấy phép khám chữa bệnh nên chịu các điều về sử dụng, bảo quản, thu hồi thuốc và cảnh giác dược. Những điều về sản xuất, nhập khẩu, bán buôn vắc xin chủ yếu áp cho đơn vị cung ứng của bạn, nhưng bạn nên biết để kiểm tra nhà cung cấp.

Điểm chính phòng tiêm phải làm

Bảo quản vắc xin đúng điều kiện

Điều 84 khoản 2 quy định việc bảo quản thuốc trong cơ sở khám bệnh, chữa bệnh phải tuân thủ quy định về thực hành tốt trong bảo quản thuốc và các quy định khác có liên quan. Khoản 1 giao người đứng đầu cơ sở trách nhiệm bảo đảm cung ứng đủ thuốc có chất lượng. Điều 61 yêu cầu nhãn thuốc ghi điều kiện bảo quản. Luật không ghi mức nhiệt độ, mức đó nằm ở văn bản hướng dẫn và hồ sơ của nhà sản xuất.

Những việc bị nghiêm cấm liên quan đến vắc xin

Điều 6 khoản 14 cấm cấp phát, bán thuốc đã hết hạn dùng, thuốc bảo quản không đúng quy định ghi trên nhãn, thuốc đã có thông báo thu hồi hoặc thuốc không rõ nguồn gốc cho người sử dụng. Với phòng tiêm, đây là căn cứ để lập quy trình loại bỏ lô hết hạn, lô nghi hỏng dây chuyền lạnh và lô bị thu hồi.

Điều 6 khoản 5 điểm h cũng nằm trong các hành vi bị nghiêm cấm: "bán lẻ vắc xin" trong kinh doanh dược. Cách áp dụng điều này với mô hình phòng tiêm thu phí dịch vụ tiêm chủng là câu hỏi pháp lý cụ thể. Nếu bạn chưa chắc về cách ghi hóa đơn, bảng giá và hợp đồng cung ứng, hãy hỏi Sở Y tế hoặc luật sư trước khi thay đổi.

Thu hồi thuốc

Điều 62 liệt kê các trường hợp thu hồi, ví dụ thuốc không đạt tiêu chuẩn chất lượng hoặc có kết luận của cơ quan nhà nước về thuốc không đạt yêu cầu an toàn, hiệu quả. Điều 64 khoản 3 quy định cơ sở khám bệnh, chữa bệnh và người sử dụng thuốc phải ngừng kê đơn, bán, cấp phát và sử dụng thuốc bị thu hồi, đồng thời trả lại thuốc cho cơ sở cung ứng. Bộ Y tế đăng thông tin thuốc bị thu hồi trên cổng thông tin điện tử của Bộ.

Cảnh giác dược

Điều 77 khoản 3 giao người hành nghề khám bệnh, chữa bệnh ba việc: chủ động theo dõi, phát hiện dấu hiệu bất thường hoặc sai sót liên quan đến thuốc; đánh giá, xử lý, dự phòng; và báo cáo cho cơ quan có thẩm quyền. Điều 78 yêu cầu cơ sở khám bệnh, chữa bệnh tổ chức hoạt động thông tin thuốc và cảnh giác dược tại cơ sở. Với phòng tiêm, phản ứng sau tiêm và nghi ngờ chất lượng lô vắc xin thuộc nhóm này.

Checklist cho chủ phòng tiêm

  1. Chỉ nhận vắc xin từ đơn vị có đủ giấy tờ, lưu hóa đơn và chứng từ nhập theo từng lô.
  2. Ghi nhiệt độ bảo quản mỗi ngày và có quy trình xử lý khi nhiệt độ ngoài ngưỡng.
  3. Lập quy trình loại bỏ vắc xin hết hạn, nghi hỏng và lô bị thu hồi, có biên bản.
  4. Theo dõi cổng thông tin của Bộ Y tế về thuốc bị thu hồi, giao một người phụ trách mỗi tuần.
  5. Ghi nhận và báo cáo phản ứng bất thường sau tiêm theo hướng dẫn hiện hành.
  6. Chỉ định người chịu trách nhiệm thông tin thuốc và cảnh giác dược tại phòng tiêm.
  7. Hỏi cơ quan quản lý nếu mô hình thu phí vắc xin của bạn có điểm chưa rõ so với Điều 6.

Hiệu lực và tình trạng

Khi đọc, hãy dùng bản hợp nhất để khỏi bỏ sót phần đã sửa.

Văn bản liên quan

Nếu phòng tiêm của bạn có nhiều điểm, việc ghi lô, hạn dùng, nhiệt độ và xuất nhập tồn theo từng điểm giúp trả lời nhanh khi có thông báo thu hồi. Khi chọn phần mềm quản lý phòng tiêm chủng, hãy kiểm tra nó có theo dõi kho vắc xin theo lô và theo điểm tiêm hay không.

Nguồn

Văn bản hợp nhất số 76/VBHN-VPQH, Văn phòng Quốc hội, đăng tại chinhphu.vn: datafiles.chinhphu.vn/cpp/files/vbpq/2026/3/76-vbhn-vpqh.pdf. Số điều, khoản trích ở trên theo bản hợp nhất này. Bài chỉ tóm tắt, không thay thế tư vấn pháp lý.


Ảnh bìa: quanlytiemchung.com

Bài viết là thông tin tham khảo, soạn theo Chính sách biên tập. Phát hiện thông tin sai, xin báo cho chúng tôi qua trang Liên hệ.